Asociación Forestal de Galicia          

 

 

O MONTE.
Revista da Asociación Forestal de Galicia.

Ano XXIX  60  3º Trimestre 2016

EN PORTADA

 
- Compatibilidade dos usos social e forestal nos montes veciñais
- Juan José Villarino Urtiaga 1942-2016, in memoriam
- Medidas de política forestal galega
- Eucaliptos de interese forestal en Galicia

 

revista
 
 

Noticia forestal

O 21 de marzo celébrase o día Internacional dos bosques e con tal motivo, as organizacións do sector forestal galego organizaron un acto de celebración no monte veciñal de Oín, no concello de Rois, no que, entre outros, participou o conselleiro de Economía, Emprego e Industria e o alcalde de Rois. Neste acto leuse o seguinte comunicado:

Falar de bosques en Galicia é falar de persoas. A diferenza da maioría dos países da nosa contorna, os montes galegos son privados, ben sexa propietarios individuais ou comunidades de montes veciñais. Trátase de 1,4 millóns de ha de monte de particulares e de 670.000 ha de monte veciñal en man común. A xestión destes montes realízana propietarios individuais, comunidades de montes veciñais, directamente ou a través de asociacións e empresas de servizos. Neste numeroso colectivo recae a responsabilidade de manexar o 60% do territorio galego e cara este colectivo deben dirixirse novas políticas ben artelladas que incentiven o interese pola xestión dos montes.
Pero este día non é soamente o día dos bosques ou dos silvicultores, é o día da flora, da fauna, da biodiversidade, da paisaxe, das empresas que realizan os traballos silvícolas, dos industriais que mercan os produtos e tamén dos científicos que nos axudan a avanzar. Por iso queremos lembrar a un gran botánico, burgalés de nacemento e galego de adopción, o frade Baltasar Merino, ao que a Real Academia Galega de Ciencias, coincidindo co centenario do seu falecemento, homenaxeará no Día da Ciencia en Galicia, distinguíndoo como científico do ano 2017. O Padre Merino, cando xa superara o medio século de vida, dedicouse con gran entrega e rigor ao estudo da flora galega e para isto percorreu case todo o país a pé, en burro ou a cabalo realizando traballos de herborización.
Froito deses traballos foron varias publicacións e a elaboración dun importante herbario. Entre as publicacións destaca a súa obra magna, FLORA DESCRIPTIVA E ILUSTRADA DE GALICIA, que saíu do prelo en tres tomos entre os anos 1905 e 1909 e cita 1845 especies, das cales cerca de 1.000 eran novas para Galicia e máis de 70 novas para a ciencia. Engadidos posteriores do mesmo autor elevaron o número de especies de flora vascular galega a máis de 2.000.
O herbario do Padre Merino estivo no Colexio Apóstolo Santiago, primeiro en Camposancos (A Guarda) e despois en Vigo. Para que non se estragase conservouse en casas particulares cando se disolveu a Orde dos Xesuítas na II República, volvendo ao colexio trala Guerra Civil, cando retornou á legalidade a orde relixiosa. En 1945 os propietarios cederon a maior parte dos pregos, máis de 10.000, en depósito ao Centro de Investigacións Forestais de Lourizán para unha mellor conservación.
A Flora e o herbario foron obras de referencia para os estudosos da botánica galega ata finais do pasado século e, aínda na actualidade, se realizan traballos e teses de doutoramento sobre a obra do insigne botánico.
Moito variou a situación dos xestores dos montes galegos desde que Baltasar Merino os pateou clasificando a súa flora. O perfil do propietario de montes é, na actualidade, moi distinto ao que presentaba daquela. Hoxe en día, o monte para moitos de nós constitúe unha fonte complementaria de rendas, nunca a actividade económica principal. O mesmo ocorre na maioría dos montes veciñais en man común. Pero iso non é obstáculo para que queiramos facer unha xestión forestal sostible, este monte de Oín, onde nos atopamos, é boa proba disto.
Malia non existir na estatística oficial, a nosa contribución á economía galega é moi significativa, só en madeira producimos 8,7 millóns de metros cúbicos e facturamos preto de 250 millóns de euros anuais, que se distribúen entre moitísimas familias galegas. Cada 100 ha de monte ben xestionado achega en traballos silvícolas e de xestión un emprego por ano, isto quere dicir, que a totalidade do monte, se estivera ben xestionado daría emprego a preto de 20.000 persoas. A manipulación dos produtos forestais, madeireiros e non madeireiros, dan traballo a moitísimas empresas espalladas polo medio rural en traballos de corta e saca de madeira, colleita de froitos forestais, transporte, consultoría forestal, etc. No caso da agricultura e da gandería, as normativas europea, nacional e autonómica, así como a sociedade en xeral recoñecen o traballo estratéxico dos produtores agrícolas. No caso forestal, debemos reclamar unha consideración similar.
Dada a necesidade de involucrar aos propietarios forestais en investimentos a longo prazo propios da silvicultura, parece oportuno establecer un status novo, o status do silvicultor activo, é dicir dos que cultivan o bosque, e formular políticas axeitadas ás necesidades deste colectivo no que recae a enorme responsabilidade de evitar o abandono e de transmitir en mellores condicións o patrimonio recibido. O status do silvicultor activo é un paso social e político de gran calado co que se pretende incorporar xente nova e emprendedores á xestión forestal. Este é o camiño para evitar o abandono do monte, para diminuír o risco de incendio forestal, para solucionar o minifundio e, en definitiva, valorizar unha actividade pouco recoñecida socialmente, pero que ten grandes posibilidades de encaixe nos gustos das modernas sociedades.
Para isto é preciso establecer unha política forestal que focalice as demandas reais dos propietarios forestais, promovendo medidas fiscais incentivadoras, e, sobre todo, establecendo un marco normativo, que lle dea estabilidade e permanencia á xestión forestal, con normas que apoien a actividade e o desenvolvemento do sector e que articulen as normativas concorrentes que dificultan inutilmente a actividade forestal en Galicia.

 
 
Xornada “El bosque, algo más que madera”
Datas: 18 de maio de 2017 ao 18 de maio de 2017
XXXI Asemblea xeral da Asociación Forestal de Galicia
Datas: 3 de xuño de 2017 ao 3 de xuño de 2017
Asturforesta
Datas: 15 de xuño de 2017 ao 17 de xuño de 2017
Agenda AFG
 
































Asociación Forestal de Galicia. Rúa do Vilar, nº 33, 1º. 15705 Santiago de Compostela. C-electrónico: asforgal@iies.es